Wed, 06 / 2018 4:41 pm | thuylinh

Đề bài: Soạn bài Ánh trăng của Nguyễn Duy

Bài làm

Câu 1. Em có nhận xét gì về bố cục của bài thơ? Ánh trăng có sự kết hợp giữa tự sự với trữ tình. Trong dòng diễn biến của thời gian, sự việc, đâu là bước ngoặt để tác giả từ đó bộc lộ cảm xúc, thể hiện chủ đề của tác phẩm.

Bài thơ có bố cục ba phần:

Phần 1. Ba khổ thơ đầu, giọng kể, nhịp thơ trôi chảy bình thường.

Loading...

Phần 2. Khổ thơ thứ tư: Giọng thơ đột ngột rất cao, ngỡ ngàng với bước ngoặt của sự việc, của sự xuất hiện vầng trăng.

Phần 3. Khổ năm và sáu: Giọng thơ thiết tha rồi trầm lắng cùng với những cảm xúc, suy tư lặng lẽ.

Cả ba phần, mỗi phần lại có sự thay đổi về giọng thơ. Ở các khổ thơ đầu, tác giả kể chuyện bằng giọng kể sôi nổi, trôi chảy, bình thường. Ở phần thứ 2, giọng thơ đột ngột chuyển lên cao thể hiện sự thay đổi đột ngột của sự việc, sự xuất hiện của vầng trăng. Ở phần thứ 3, giọng thơ trở về thiết tha, trầm lắng thể hiện những cảm xúc, suy tư lặng lẽ của nhà thơ.

Ánh trăng trong bài có sự kết hợp giữa tự sự và trữ tình, trong diễn biến của thời gian, bước ngoặt để tác giả bộc lộ cảm xúc, thể hiện chủ đề của tác phẩm là việc tác giả chuyển về sống ở thành phố. Từ đây, giọng điệu và nhịp thơ trở nên bồi hồi, trầm lắng cùng cảm xúc suy tư lặng lẽ.

Soan-bai-Anh-trang-cua-Nguyen-Duy2

Câu 2. Hình ảnh vầng trăng trong bài thơ mang nhiều tầng ý nghĩa. Hãy phân tích điều ấy. Khổ thơ nào trong bài thể hiện tập trung nhất ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh vầng trăng, chiều sâu tư tưởng mang tính triết lí của tác phẩm.

Hình ảnh vầng trăng trong bài thơ mang nhiều tầng lớp ý nghĩa khác nhau:

  • Vầng trăng theo nghĩa thực là trăng của thiên nhiên, của đất trời.
  • Vầng trăng còn là biểu tượng, là người bạn gắn bó và chứng kiến những gì gian khổ mà con người trải qua.
  • Trăng là tình cảm của tác giả dành cho quá khứ hồn nhiên, tươi đẹp.

Khổ thơ cuối thể hiện tập trung nhất ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh vầng trăng, chiều sâu tư tưởng mang tính triết lý của tác phẩm:

“Trăng cứ tròn vành vạnh

kể chi người vô tình

ánh trăng im phăng phắc

đủ cho ta giật mình”

Hình ảnh “Trăng cứ tròn vành vạnh” tượng trưng cho những giá trị đẹp đẽ, nguyên vẹn chẳng thể phai mờ. Trăng như một người bạn luôn im lặng đợi chờ, một nhân chứng nghĩa tình mà nghiêm khắc. Sự im lặng của vầng trăng như đang nhắc nhở nhà thơ, nhắc nhở tất cả mọi người về những nghĩa tình, quá khứ tròn đầy, bất diệt, hồn hậu và rộng lượng.

Câu 3. Nhận xét về kết cấu, giọng điệu bài thơ. Những yếu tố ấy có tác dụng gì đối với việc thể hiện chủ đề và tạo nên sức truyền cảm của tác phẩm.

Về kết cấu: Hai khổ thơ đầu là hình ảnh vầng trăng thuở nhỏ và những ngày chiến tranh ở rừng trong chiến tranh. Khổ thơ thứ ba vầng trăng chuyển về hiện tại với hòa bình, về thành phố, quen với ánh sáng điện, với tiện nghi hiện đại. Khổ thơ thứ tư là bất thường trong đời sống khi có sự cố mất điện và chỉ có ánh sáng của vầng trăng. Sự thay đổi của kết cấu khiến nội dung của bài thơ được thể hiện càng rõ nét và đầy cảm xúc hơn.

Về giọng điệu: Bài thơ mang điệu tâm tình, nhịp thơ lúc tuôn chảy tự nhiên, nhịp nhàng theo lời kể, khi lại ngân nga, khi sâu lắng trầm tư. Tất cả những điều đó góp phần quan trọng trong việc bộc lộ tư tưởng chủ đề những cảm xúc lâng lâng của một người lính khi nghĩ về những gì tốt đẹp, đáng quý trong quá khứ.

Câu 4. Xác định thời điểm ra đời của bài thơ Ánh trăng, liên hệ với cuộc đời Nguyễn Duy để phát biểu chủ đề của bài thơ. Theo cảm nhận của em, chủ đề ấy có liên quan gì đến đạo lí, lẽ sống của dân tộc ta?

Bài thơ ra đời năm 1978 sau hòa bình 1975 ba năm. Hòa bình lập lại, những người lính tham gia kháng chiến gian khổ trở về thành phố. Cuộc sống mới thời bình với sự thay đổi phát triển của đời sống khiến con người dần quên đi những giá trị xưa cũ. Bài thơ là một lời tự nhắc nhở con người về thái độ sống, những nghĩa tình với quá khứ, với thiên nhiên, đất nước tươi đẹp, bình dị. Chủ đề ấy gợi đến đạo lí uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ kẻ trồng cây, sống có tình có nghĩa của cả dân tộc ta.

Spread the love
Loading...
Bài viết cùng chuyên mục