Sun, 03 / 2018 4:53 pm | thuylinh

Đề Bài: Phân Tích Tác Phẩm Chiếc Thuyền Ngoài Xa Lớp 12 của nhà văn Nguyễn Minh Châu

Bài Làm

Nguyễn Minh Châu là một trong những nhà văn xuất sắc của văn học Việt Nam thời kì đổi mới. Các tác phẩm của ông không chỉ là những câu chuyện trữ tình cảm động đầy tính nhân văn mà còn là những cái nhìn chân thật nhất về cuộc sống con người qua hành trình khám phá thực tế của ông. Chiếc thuyền ngoài xa chính là một câu chuyện như vậy, tác giả đã cho thấy một góc nhìn rất hiện thực tái hiện cuộc sống của những người dân miền biển trong thời kì đổi mới.

Chiếc thuyền ngoài xa là câu chuyện về những tình huống mà người nghệ sĩ Phùng đã gặp phải trong quá trình đi tác nghiệp của mình. Những tình huống về một gia đình người đàn bà hàng chài mà mỗi người trong gia đình ấy lại có những tính cách và biểu hiện vô cùng đặc biệt.

Người đàn bà hàng chài hiện lên là người có ngoại hình cao lớn, thô kệch, khuôn  mặt mệt mỏi, tái ngắt, dáng đi như bà già, nửa thân dưới ướt sũng. Chị là hiện thân của cuộc sống nghèo khổ lam lũ, của sự nhẫn nhục.

Về nội tâm, thái độ và sức chịu đựng của chị khiến người đọc kinh ngạc. Qua cách lí giải ta hiểu trong hoàn cảnh đông con và cuộc sống trên mặt nước đầy bất trắc, nhọc nhằn chị chỉ còn cách lựa chọn duy nhất là cam chịu để bảo vệ hạnh phúc gia đình. Trong sự nhẫn nhục ấy ánh lên vẻ đẹp của lòng vị tha, đức hy sinh và khát khao hạnh phúc khiến chúng ta phải cảm phục.

Loading...

Người chồng của chị, cũng là người có ngoại hình thô kệch, lưng cong như chiếc thuyền, mái tóc tổ quạ, chân đi chữ bát, lông mày cháy nắng, mắt độc dữ… toát lên vẻ khắc khổ, vượt quá sức chịu đựng của con người. Anh ta đánh vợ một cách tàn nhẫn, vừa đánh vừa rên rỉ “mày chết đi cho ông nhờ”, “chúng mày chết đi”… như vậy hành động đánh vợ của lão cũng như một sự giải tỏa nỗi bế tắc uất ức của lão trước cuộc sống nhọc nhằn. Gánh nặng mưu sinh đã biến anh ta từ con người hiền lành ngày xưa thành con người độc ác bây giờ. Qua lời kể của vợ “trước kia anh ta rất hiền”. Suy cho cùng anh ta cũng chỉ là nạn nhân của cuộc sống qua khắc nghiệt mà thôi.

Ngay đến cả thằng Phác cũng là một kiểu nạn nhân khác của cuộc sống, trong một gia đình mà bố mẹ lục đục, nó bị đẩy vào một tình thế khó xử, khó giữ trọn đạo làm con.

Nó thương mẹ theo kiểu của đứa con còn nhỏ. Sau khi đánh lại cha “nó lặng lẽ đưa mấy ngón tay rờ lên khuôn mặt rỗ của người mẹ như muốn lau đi những giọt nước mắt”, nó tuyên bố nó còn có mặt ở dưới biển này thì mẹ nó sẽ không bị đánh. Như vậy hành động của thằng Phác là rất khó chấp nhận nhưng động cơ của hành động ấy lại khiến người đọc cảm động.

Phan Tich Tac Pham Chiec Thuyen Ngoai Xa
Phân Tích Tác Phẩm Chiếc Thuyền Ngoài Xa Lớp 12 | Văn Mẫu

Ba con người, 3 cảnh ngộ cùng chung một bi kịch: họ đều là nạn nhân của cuộc sống của sự mưu sinh quá vất vả chỉ còn một cách là cải thiện cuộc sống của họ thì mới chấm dứt được bi kịch này.

Truyện đã tập trung khai thác hai tình huống đầy nghích lí: Tình huống thứ nhất là khung cảnh thiên nhiên tuyệt vời toàn bích mà nghệ sĩ Phùng phát hiện. Nó đối lập hoàn toàn với cảnh đời đen tối mà ngay sau đó nhà nghệ sĩ đã quan sát được. Cảnh thiên nhiên đối lập với cuộc sống con người đã làm nghệ sĩ Phùng như có được những nhận thức mới. Như vậy cái đẹp ngoại cảnh có khi lại che khuất cái xấu của đời sống (ban đầu Phùng ngây ngất bao nhiêu thì sau đó anh thất vọng sững sờ bấy nhiêu).

Từ sự phức tạp ấy của cuộc sống Phùng nhận ra rằng để hiểu được sự thật đời sống của con người thì không thể nhìn đời đơn giản, không thể quan sát cuộc sống từ xa, phải có cái nhìn sâu sắc, đa chiều thì tác phẩm của anh mới phản ánh trung thực được.

Tình huống thứ hai là khi Phùng và Đẩu tìm cách giải thoát cho người đàn bà. Có một nghịch lí đã xảy ra là người đàn bà đáng lẽ được giải thoát khỏi cuộc sống bạo hành, khỏi sự cơ cực mà phải đánh đổi bằng thể xác thì chị lại kiên quyết từ chối. Nhưng sau khi nghe chị giải thích thì họ lại khám phá ra những điều mới. Đôi khi cái xấu lại làm khuất lấp cái đẹp. Tìm hiểu sâu vào cuộc sống của họ, ta lại thấy có rất nhiều nét đẹp của từng thành viên trong gia đình.

Đứng sau cái vô lí lại là cái có lí (người đàn bà bị hành hạ là vô lí nhưng chị không muốn bỏ chồng lại là cái có lí) đằng sau cái tưởng chừng đơn giản lại chứa chất nhiều cái phức tạp (ban đầu tưởng li hôn là cách giải quyết tốt nhất nhưng sau đó lại nhận ra li hôn lại còn bi kịch hơn nhiều).

Muốn giải quyết những vấn đề của cuộc sống không thể chỉ dựa vào lòng tốt, vào pháp luật, vào lí thuyết suông mà phải có sự thấu hiểu cuộc sống thì mới có cách giải quyết phù hợp.

 Đây cũng chính là lí do khiến nghệ sĩ Phùng quyết định chọn tấm ảnh đen trắng làm tác phẩm của mình. Như vậy cũng có nghĩa là nhà nghệ sĩ đã thay đổi quan điểm nghệ thuật của mình. Không nhìn đời một chiều, không tô hồng cuộc đời. Phải khám phá nó dưới cái vẻ đẹp giản dị, chân thật nhất mới thấy được cái vẻ đẹp thực của nó.

>> XEM THÊM: Soạn Bài Chiếc Thuyền Ngoài Xa

Spread the love
Loading...
Bài viết cùng chuyên mục