Fri, 12 / 2017 5:32 pm | admin

Đề Văn: Phân Tích Giá Trị Nhân Văn Trong Tuyên Ngôn Độc Lập Của Hồ Chí Minh

Bài Làm

Trong tư tưởng cách mạng Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh, quyền con người luôn chiếm một vị trí quan trọng đặc biệt. Và điều đó một lần nữa được thể hiện một cách rõ nét trong Tuyên ngôn Độc lập giá trị nhân văn  càng được thể hiện một cách rõ nét hơn:

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói tới quyền con người từ rất sớm, khẳng định quyền con người gắn liền với quyền dân tộc, với độc lập chủ quyền quốc gia, toàn vẹn lãnh thổ.

Lịch sử của con người đã chứng minh rằng quyền con người chỉ có thể có được bằng  đấu tranh cách mạng chống áp bức, bóc lột của CN thực dân, giành độc lập dân tộc và đoàn kết toàn dân xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Chỉ có như vậy quyền cá nhân và quyền dân tộc mới bền vững.

Loading...

Cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 giành được thắng lợi. Vào mua thu ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thay mặt toàn thể nhân dân Việt Nam đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, nay là nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Một mốc son của lịch sử dân tộc, bản húng tráng ca vĩ đại ngân vang giữa hàng chục triệu con người trái tim hướng về một hướng. Nơi đây chúng ta dõng dạc tuyên ngôn quyền, lãnh thổ, sự khẳng định từ một nước thuộc địa nửa phong kiến trở thành một nước độc lập, tự do. Và một điều quan trọng không kém đó là chính bản tuyên ngôn của một quá trình gian khổ chính thức tuyên ngôn nhân quyền của con người Việt, dân tộc Việt trước toàn thể Thế Giới nhân dân ta từ người nô lệ trở thành người chủ đất. Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 đã khởi đầu kỷ nguyên  mới của dân tộc – kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.

Sẽ không ngoa nếu nói bản Tuyên ngôn Độc lập là kết tinh của các giá trị của truyền thống anh hùng, bất khuất và ý chí độc lập của dân tộc Việt Nam. Đó cũng là sản phẩm của một trí tuệ, một con người trên hành trình buôn ba “tìm đường cứu nước” “đi tìm chân lý” “cứu dân tộc” . Ngày 28/8/1945, tại số 48 phố Hàng Ngang (Hà Nội)trong căn buồng nhỏ trên gác hai, Bác bắt đầu viết dự thảo bản Tuyên ngôn Độc lập. Bản Tuyên ngôn Độc lập ra đời trong hoàn cảnh lịch sử trọng đại nhưng đầy phức tạp của lịch sử. Và rồi Bản Tuyên ngôn đã ra đời như sự tất lẽ dĩ ngẫu của lịch sử phải thế, trong sự hân hoan chào đón của toàn thể dân tộc Việt Nam. Bản Tuyên ngôn Độc lập đã đem lại những giá trị quý báu về mặt lịch sử, giá trị giá trị nhân văn sâu sắc.

Xét trên mặt giá trị  lịch sử, Bản Tuyên ngôn tuyên bố chấm dứt chế độ TD phong kiến ở nước ta và mở ra một kỷ nguyên mới độc lập tự do, tiến lên chủ nghĩa xã hội. Còn xét về giá trị nhân văn, nó chính là quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do của con người. Trong tư tưởng giải phóng giai cấp, dân tộc và con người luôn luôn nhất quán trong toàn bộ cuộc đời và sự  nghiệp đấu tranh của Người. Đây chính là mối bận tâm lớn nhất trong cuộc đời của Bác: “Ham muốn tột bậc là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, nhân dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”.

Mở đầu Bản Tuyên ngôn Độc lập, câu trích Bản Tuyên ngôn độc lập của Mỹ năm 1776 và Bản Tuyên ngôn về nhân quyền và dân quyền của Pháp: “Hỡi đồng bào cả nước. Tất cả mọi người đều sinh ra có quyền bình đẳng. Tạo hóa cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được; trong những quyền ấy, có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc. Bản Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Cách mạng Pháp năm 1791 cũng nói: Người ta sinh ra tự do và bình đẳng về quyền lợi và phải luôn được tự do về bình đẳng và quyền lợi”.

Cách dẫn chứng thể hiện sự khéo léo nhưng kiên quyết khẳng định bằng lời lẽ đanh thép: Con người có quyền được sống, quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc nhưng dưới chế độ TD và PK  tất cả không tồn tại, nó bị tước đoạt trắng trợn. Đó là khẳng định mang ý nghĩa thời đại, mục tiêu dân tộc theo đuổi. Bởi nếu độc lập mà dân không được tự do thì độc lập ấy chẳng có ý nghĩa gì. Quyền dân tộc và quyền con người gắn với nhau mật thiết chính là nét độc đáo trong Tuyên ngôn Độc lập.

Mọi lời lẽ, mọi hành động Bác làm đều có lý do và việc trích dẫn 2 Bản Tuyên ngôn trên cũng vậy. Đây là hai Bản Tuyên ngôn được thế giới công nhận. Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt ba Bản tuyên ngôn: Việt Nam, Pháp, Mỹ ngang hàng nhau với lòng tự hào dân tộc, chỉ sự công bằng ngang nhau giữa ba nước: Việt Nam, Pháp, Mỹ. Từ đây, ba nước đứng ngang hàng nhau với tư cách là những quốc gia độc lập, có quan hệ bình đẳng chứ không còn là quan hệ giữa mẫu quốc và thuộc địa nữa.

Người bác bỏ hoàn toàn quan hệ giữa nước đi xâm lược và nước bị xâm lược. Giờ đây đó là mối quan hệ của những quốc gia độc lập được cả thế giới công nhận. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đi từ quyền bình đẳng của con người đến quyền bình đẳng của các dân tộc trên thế giới, trong đó phải có quyền bình đẳng của dân tộc Việt Nam. Đây là điều không thể nào chối cãi được. Lấy lý luận của kẻ thù để chống lại chính kẻ thù chúng đâu thể phủ nhận cha ông chúng, cũng không thể phủ nhận chính lịch sử dân tộc mình.

Đồng thời bản Tuyên ngôn Độc lập nổi tiếng của Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng thay mặt cho Nhà nước mới đã tuyên bố độc lập tự do và bình đẳng cho toàn thể mọi người dân Việt Nam không phân biệt dân tộc, giới tính, tôn giáo… Đây là điều thể hiện sự tiến bộ vượt trội của Tuyên ngôn Độc lập, so với hai bản Tuyên ngôn của Mỹ và Pháp, do Chủ tịch Hồ Chí Minh khởi thảo. Đây được xem là cống hiến vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh, thể hiện tâm huyết lớn của Người dành cho dân tộc Việt Nam và các dân tộc trên thế giới. Khẳng định tất cả các dân tộc đều có quyền tự quyết định lấy vận mệnh của dân tộc mình. Đây cũng là một trong những tư tưởng nổi tiếng, mang tầm vóc thời đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong Tuyên ngôn Độc lập là đã nêu lên một luận điểm hoàn toàn mới về quyền con người.

Tiếp tục bằng cơ sở pháp lý chặt chẽ và sắc bén một lập luận đối lập đanh thép tố cáo và vạch trần bản chất cướp nước, giả nhân đạo, lợi dụng lá cờ tự do bình đẳng, bác ái đối với nhân dân ta để che đậy hành vi bất nhân, bất nghĩa từ chính sách ngu dân, rượu cồn, thuốc phiện, thuế khóa,… cũng được Chủ tịch Hồ Chí Minh tố cáo, vạch trần tội ác của chủ nghĩa thực dân trước nhân dân thế giới. Hơn thế nữa nó còn giúp họ phòng, chống chủ nghĩa thực dân. Chính vì vậy, quyền con người sẽ không thực hiện được khi còn chủ nghĩa thực dân.

Tội ác của thực dân Pháp không thể chối cãi được, luôn hô hào “Tự do, bình đẳng, bác ái” muốn đem nền văn minh đến cho người dân nơi “may mắn được chúng bảo hộ”. Nhưng lại làm ngược lại Pháp đã làm gì? Hèn hạ hai lần dâng nước ta cho Nhật, làm cho dân ta hơn hai triệu người chết đói, đời sống vật chất thiếu thốn, tinh thần bị đầu độc ma mị. Dân tộc Việt Nam bị “dìm đắm dưới gót sắt đẫm máu của dị tộc”.

Và thời cơ thuận lợi đã đến Tuyên ngôn chỉ rõ: “Sự thật là từ mùa Thu năm 1940, nước ta đã thành thuộc địa của Nhật, chứ không phải của Pháp nữa. Khi Nhật đầu hàng Đồng minh thì nhân dân cả nước ta đã nổi dậy giành chính quyền lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Sự thật là nhân dân ta đã lấy lại nước Việt Nam từ tay Nhật, chứ không phải từ tay Pháp”. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dùng hình thức phủ định để khẳng định nội dung là phủ định hoàn toàn quyền lực và sự tồn tại của Pháp ở Việt Nam.

Giá trị nhân văn không chỉ thể hiện ở nội dung Bản Tuyên ngôn mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã làm một điều mà không có lãnh tụ nào trên thế giới từng làm, đó là tình cảm, tấm lòng của Bác với dân tộc, với nhân dânthể hiện ở chỗ, đến đoạn tố cáo tội ác của phát xít Nhật, cả biển người im phăng phắc. Nghĩ đồng bào nghe mình nói không rõ và quên cả mình là Chủ tịch Nước đang trịnh trọng đọc Tuyên ngôn Độc lập, Bác ngừng đọc cất tiếng hỏi rất thân mật:

Đồng bào nghe rõ tôi nói không?

Tiếng trả lời: “Có” như lời hô vang sấm dậy. Chưa bao giờ và cũng chưa ở đâu, người ta mới có thể chứng kiến tình cảm giữa lãnh tụ dân tộc và dân chúng gần gũi đến thế! Hai tiếng “đồng bào” được nhắc đến bằng tất cả tình cảm thiêng liêng cao quý.

Tiếp đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khái quát lịch sử đầy biến động của dân tộc và không quên đặt dấu chấm hết cho thể chế cũ mở ra thời đại mới – Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chỉ một câu“Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo Đại thoái vị”. Và để biểu dương truyền thống bất khuất của dân tộc, kích thích tinh thần tự hào dân tộc, ý chí chiến đấu để nhân dân ta quyết tâm chống lại âm mưu của thực dân Pháp, Bác đã khẳng định thắng lợi của cách mạng nước ta “Dân ta đã đánh đổ các xiềng xích thực dân gần 100 năm nay để xây dựng nên nước Việt Nam độc lập. Dân ta lại đánh đổ chế độ quân chủ mấy mươi thế kỷ mà lập nên chế độ dân chủ cộng hòa”.

Sự thắng lợi của dân tộc cùng mốc son chói lọi vào mùa thu lịch sử ấy đâu chỉ đơn giản trong phạm vi chỉ một dân tộc mà đó là phong trào của cả thế giới. Mộcmở đầu cho phong trào giải phóng dân tộc của các nước thuộc địa khác giành độc lập trên thế giới nhất là Châu Á và Châu Phi. Để một lần nữa lời khẳng định thiêng liêng của tất cả các dân tộc trên thế giới hiểu giá trị của câu nói “đem sức ta mà giải phóng cho ta” mà cổ vũ họ tiến bước trên hành trình giải phóng dân tôc.

Cuối cùng, trong những dòng chữ cuối bản Tuyên ngôn Độc lập Chủ tịch Hồ Chí Minh trịnh trọng tuyên bố với thế giới, cũng khẳng định quyền dân tộc: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã trở thành một nước tự do và độc lập”. Và hơn thế là ý chí của người Việt Nam quyết bảo vệ nền độc lập dân tộc ấy bằng mọi giá “Toàn thể dân Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy”.

Từ đó đi đến tuyên bố mạnh mẽ về độc lập, chủ quyền của nước ta. “Chúng tôi tin rằng”, nhấn mạnh: Hưởng tự do, độc lập không chỉ là cái quyền phải có, không phải chỉ là một tư cách cần có mà đó là một sự thật, là lời thề thiêng liêng đanh thép của dân tộc Việt Nam.

Ngày nay giá trị của Tuyên ngôn Độc lập không chỉ là mốc son đánh dấu lịch sử hào hùng dân tộc mà nó còn có ý nghĩa quan trọng trong xây dựng đất nước thời đại mới. Sự thống nhất biện chứng giữa quyền con người và quyền dân tộc chính là nền tảng soi sáng con đường cách mạng Việt Nam hướng lên một tầm cao mới, một nác tháng mới trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ phát triển mới.

>> XEM THÊM: Phân Tích Bài Thơ Báo Tiệp

Spread the love
Loading...
Bài viết cùng chuyên mục